W marcu 1867 roku Zgierz stał się miejscem wyjątkowego wydarzenia kulturalnego, które przyciągnęło uwagę mieszkańców miasta i okolic. W sali pana R. Dahliga (im Saale des Herrn R. Dahlig), znanej wówczas przestrzeni spotkań i rozrywek, gościł Teatr Malowniczy Quasthoffa (Quasthoff’s Theater-Pittoresque) — objazdowa trupa artystyczna, łącząca w swoim repertuarze elementy teatru, tańca i sztuki cyrkowej.
Wielkie Nadzwyczajne Przedstawienia Teatru Malowniczego Quasthoffa w Zgierzu – Gimnastyka, Balet i Pantomima w Sali R. Dahliga, Marzec 1867
(Große Außerordentliche Vorstellungen des Theater-Pittoresque Quasthoff in Zgierz – Gymnastik, Ballet und Pantomimen im Saale Dahlig, März 1867)

Pierwsze zapowiedzi pojawiły się już 5 marca 1867 r. (Früh-Anzeige vom 5. März 1867), budując napięcie i ciekawość publiczności. Ogłaszano „wielkie nadzwyczajne przedstawienia” (Große außerordentliche Vorstellungen), w których obok scen teatralnych i pantomimicznych prezentowano pokazy gimnastyczne (Gymnastik), akrobatyczne (Akrobatik) oraz baletowe (Ballet). Był to rodzaj widowiska, w którym sztuka ruchu i ekspresji łączyła się z muzyką i choreografią, tworząc barwny, wielowymiarowy spektakl.
Kolejne ogłoszenie ukazało się 7 marca 1867 r. (Vorläufige Anzeige vom 7. März 1867), potwierdzając występ zaplanowany na piątek, 8 marca (Freitag, den 8. März) w sali pana R. Dahlig (im Saale des Herrn R. Dahlig in Zgierz). Zapowiadano wówczas „wyjątkowe przedstawienie” (außerordentliche Vorstellung) z pokazami gimnastycznymi (Gymnastik), baletem (Ballet), ćwiczeniami (Turnen) i pantomimą (Pantomimen).
Ceny biletów (Preise der Plätze) były zróżnicowane:
- Pierwsze miejsce (1ter Platz / 1ster Sperrsitz): 50 kopiejek,
- Drugie miejsce (2ter Platz): 30 kopiejek,
- Parter (Parterre): 15 kopiejek.
Dzieci na wszystkich miejscach płaciły połowę ceny (Kinder auf allen Plätzen zum halben Preis). Wszystkie występy rozpoczynały się o godzinie 7½ wieczorem (Anfang 7½ Uhr Abends), co pozwalało widzom przybyć po zakończeniu codziennych obowiązków.
Kulminacją serii występów był niedzielny finał 17 marca 1867 r. (Sonntag, den 17. März 1867), ogłoszony w prasie 14 marca (Anzeige vom 14. März 1867) jako „ostatnie wielkie nadzwyczajne przedstawienie” (Letzte große außerordentliche Vorstellung) w Zgierzu. Zapowiadano je jako wieczór pełen wrażeń, łączący gimnastykę (Gymnastik), balet (Ballet) i pantomimę (Pantomimen) w efektowną całość. Było to prawdopodobnie pożegnanie zespołu z miejscową publicznością przed dalszą podróżą.
Całe wydarzenie wpisywało się w ówczesną modę na objazdowe teatry i pokazy akrobatyczno-artystyczne, które stanowiły ważny element życia kulturalnego mniejszych miast w XIX wieku. Wizyta Teatru Quasthoffa w Zgierzu była więc nie tylko rozrywką, ale i okazją do zetknięcia się z nowymi formami sztuki scenicznej, łączącymi teatr (Theater), taniec (Tanz) i sport (Turnkunst) w jedną widowiskową opowieść.

Z łódzkiej prasy z 1867.
Oto czytelna tabela chronologiczna z datami ogłoszeń, terminami występów i ich niemieckimi tytułami, opracowana na podstawie trzech zachowanych anonsów prasowych z marca 1867 roku.
| Data ogłoszenia | Data wydarzenia | Opis w języku polskim | Oryginalny tytuł niemiecki |
|---|---|---|---|
| 5 marca 1867 | brak dokładnej daty w zapowiedzi (dotyczy serii marcowych występów) | Pierwsza zapowiedź „wielkich nadzwyczajnych przedstawień” z teatrem, pantomimą, gimnastyką, akrobatyką i baletem w sali R. Dahlig w Zgierzu | Große außerordentliche Vorstellungen im Saale des Herrn R. Dahlig in Zgierz |
| 7 marca 1867 | 8 marca 1867 (piątek) | Ogłoszenie „wyjątkowego przedstawienia” z gimnastyką, baletem, ćwiczeniami i pantomimą w sali R. Dahlig | Außerordentliche Vorstellung im Saale des Herrn R. Dahlig in Zgierz – Gymnastik, Ballet, Turnen und Pantomimen |
| 14 marca 1867 | 17 marca 1867 (niedziela) | Zapowiedź „ostatniego wielkiego nadzwyczajnego przedstawienia” – finałowego wieczoru z gimnastyką, baletem i pantomimą | Letzte große außerordentliche Vorstellung – Gymnastik, Ballet und Pantomimen |
Źródło.
- Gazeta łódzka „Lodzer Zeitung„; data i nr wydania: 05.03.1867, Nr 26; 07.03.1867, Nr 27 i 14.03.1867, Nr 30. Lokalizacja, Dostępność i Zbiory: Wojewódzka Biblioteka Publiczna im. J. Piłsudskiego w Łodzi; Regionalia Ziemi Łódzkiej. Domena publiczna.
Tytuły powiązane z kategorią i tagiem.
Jak w 1898 roku planowano tramwaje do Zgierza i Pa...
2026-01-06Łódzkie Elektryczne Koleje Dojazdowe 1901-1910 alb...
2024-12-23Oberża Henryka Zacherta Długa w Zgierzu
2024-07-01Pomnik Okręglik w Lesie Okręglik Zgierz
2025-05-23Zgierz na szlaku harmonii i świateł. Z kart prasow...
2025-06-24Kulturalnie u A. Fischera w Zgierzu koło Łodzi w 1...
2025-06-25Kapliczka przydrożna Okręglik Zgierz
2025-04-30Początki Łódzkich Elektrycznych Kolei Dojazdowych....
2026-01-07Widoki z miast Łodzi Zgierza i Pabianic album z ro...
2025-07-02Taryfa podmiejska za bilety pasażerskie łódzkie 19...
2025-09-21Zachert Henryk oberżysta w Zgierzu
2024-03-04Views: 53
